Okunması Gereken 43 Çocuk Kitabı

Çocuklar her zaman en iyisini hak eder. Buna kitaplar da dahil. Üstelik henüz daha yeni okuma alışkanlığı kazanmaya başlayan çocuklar için ne okuyacağı oldukça önemli bir konu. Peki, çocuğumuzun yaşına yani içinde bulunduğu gelişim dönemine uygun hem soyut hem de somut dünyayı tanıtıcı ahlaki değerleri geliştirici yani ufaklıkların bir birey olması yolunda önüne dizilen adeta birer yol taşı olan kitapları nasıl seçeceğiz? Siz hiç zahmet etmeyin biz sizin için çocukların okuması gereken kitapları derledik. Ayrıca bu kitaplar sadece çocuklar için değil yetişkinler için de oldukça keyifli. Şimdi mutlaka okunması gereken çocuk kitaplarına hep beraber bakalım.

Küçük Kadınlar

Amerikalı yazar Louisa May Alcott'un (1832-1888) kaleme aldığı çocuk edebiyatının en özgün eserlerinden biri olan Roberts Brothers, Türkçemize çevrilmiş hali ile Küçük Kadınlar, ilk baskı yılından (1868) beri çocukları büyülemeye devam ediyor. March kız kardeşlerin (Meg, Jo, Beth ve Amy) çağları aşan öyküsü 1800'lü yılların en popüler kitaplarından biri olmayı başarmıştı. Kitapta olaylar, Amerikan İç Savaşı sırasında bahsedilen kız kardeşlerin babasının orduda subay olarak görev alıp uzaklara gitmesiyle başlar. Bu zorlu günler kızların hayatlarına etki eder ve daha çocuk yaşta hayatı öğrenirler. Bu günlerde kızların her biri ailenin yükünü taşımayı ve hayatla baş etmeyi başarırlar. Her biri farklı karakterlere, ilgi alanlarına sahip bu Küçük Kadınlar'ın (Little Women) hayatına girmeye ne dersiniz? O halde keyifli okumalar...

Andersen Masalları

Danimarkalı masalcı yazar Hans Christan Andersen (1805 - 1875) ilk başlarda tek tek öyküler halinde yayınladığı eserleri "Serüven (Eventry)" ismiyle bir kitap olarak yayımlatır. Andersan Masalları'nın en dikkat çekici hikâyeleri Kral Çıplak, Küçük Deniz Kızı, Kibritçi Kız ve Çirkin Ördek Yavrusu nesiller boyu çocuklara keyif vermiştir. Ki çoğumuz bu hikayeleri ya duymuş ya okumuş ya da izlemişizdir. Eğer hâlâ aradınızdan Andersen Masalları okumayanınız varsa keyifli serüvenler kaçırıyor demektir.

Peter Pan

Yazar J.M Barrie'nin Küçük Beyaz Kış isimli romanından uyarlanan Peter Pan heyecan verici bir serüven olmasının yanında bir büyüme sürecinin de farkına varmaktır. J.M. Barrie bu hikayeyi yakından tanıdığı Llwelyn Davies ailesinin çocuklarından esinlenmiştir. Daha sonra ise bu çocukları evlatlık edinmiştir. Kitap Peter'in Olmayan Ülke'de ezeli düşmanı Kaptan Kanca ile girdiği büyülü maceraları anlatır. Alt metin olarak simge ve sembollerle dolu olsa da çocuklar için basit ve güzel bir öyküdür.

Oz Büyücüsü

L.Frank Baum (1856 - 1919) tarafından kaleme alınan ve tüm dünyada çocukların büyük ilgisini çeken eser; Kansas'ta çir çiftlikte Henry Dayı, onun eşi Em yenge ve köpek Toto ile birlikte yaşayan Dorothy'nin hikayesini anlatır. Bir gün bir hortum çıkar ve evle beraber hortuma kapılırlar; Munçkin diyarına düşerler. Bu garip ve büyülü diyarda Dorothy'nin tek istediği evine dönmektir. Hikâye bize denemeye cesaret etmenin ve işbirliği yapmanın önemini öğretir.

Son Tekboynuz

Amerikalı yazar Peter S. Beagle'nin eseri olan Son Tekboynuz pek adı duyulmayan bir çocuk kitabı. Ancak anlatım tarzı ve evreni ile oldukça etkili bir kitap. İlk baskısı 1968 yılında yapılan eser bir ormanda tek başına yalayan tekboynuzun, ormanda iki avcının "tekboynuz diye bir şey var mı yok mu" diye tartıştıklarını duymasıyla başlar. Bundan sonra tekboynuz türünün son örneği olup olmadığını merak eder ve bunu anlamak için yola çıkar. Keyifli okumalar.

Gizli Bahçe

Britanyalı yazar Frances Hodgson Burnett tarafından 1909 yılında ilk basımı yapılmıştır. Konusu itibari ile oldukça ilgi çekicidir. Mary Lennox'un anne ve babası koleradan ölür ve eniştesi Archibald'ın evine taşınmak zorunda kalır. Mary orada hizmetçi Martha ile tanışır. Martha'nın kendi hayatı, yoksul ailesi ve erkek kardeli Dickon hakkında anlattığı olaylar Mary'nin ilgisini çeker. Martha, Marye'e eşinin vefat etmesi ardından ortalıktan kaybolan eniştesinin yıllar önce kilitlediği bir bahçeden bahseder. İşte bu "Gizli bahçe"dir. Eniştesinin eşi o bahçede ölmüştür. Bu hikayenin ardından Mary bahçeyi bulmak için büyük bir istek duyar. Bundan sonra olaylar gelişir.

Kitabın yazıldığı dönemlerde çocukların birer yetişkin gibi davranması beklenirdi. Gizli Bahçe, o dönemde çocukların çocuk olma haklarını ortaya koyan bir eserdir. Ayrıca eserin doğa betimlemeleri harikadır. İyi bir hayal gücüne sahip olmak isteyen çocukların dünyasını açacaktır. Keyifli okumalar.

Alice Harikalar Diyarında

Sanıyoruz ki Alice'nin maceralarını duymayan kalmamıştır. Çocuklar için mükemmel bir serüven olan Alice Harikalar Diyarında, beyaz bir kavşağı takip ederken bir delikten içeri düşen ve burada birbirinden tuhaf olaylar yaşayan bir küçük kızın hikâyesini konu edinir.

Alice bu diyarda, nargile içen bir tırtıl, bebeğine biber veren ve domuz diye seslenen ve bebeğini bir domuza dönüştüren bir düşes, geride sadece gülüımsemesi kalan bir kedi, yalancı bir kaplumbağa, bir dodo kuşu ve daha pek çok enteresan şeyle karşılaşır.

Alice, vücudu büyüsün diye iksirler içer, çörek ve şapkalı mantar yer, garip ve bitmek bilmeyen bir çay partisine katılır, bir kupa valesinin yargılanışına tanıklık eder...

Gerçek hayatta yazar Lewis Carrol (1832 - 1898) Alice'in hikâyesini, bir piknik sırasında sıkılan kardeşi Alice'i oyalamak için anlatmıştır. Bu sırada Carrol, çocukların zihninin nasıl çalıştığını görür ve hikayeyi geliştirir. Eserin "Aynanın İçinden" isimli devam kitabı vardır.

Madeleine Lengle tarafından kaleme alonan bu kitap dinsel alegoriler ve ahlaki temalarla çevrili fantezi türünde harika çocuk romanıdır.

Sofie'nin Dünyası

1952 doğumlu Norveçli yazar Jostein Gaarder tarafından kaleme alınmış bir romandır. Roman, on dört yaşındaki Sophie Amundsen, posta kutusunda ''Sen kimsin?" ve ''Dünya nereden geliyor?'' vb. sorularla dolu bir mektup bulması üzerine başlar. Böylece Sophie, felsefe üzerine bir eğitim kursuna yazılır. Roman, Sophie'nin günlük hayatı ve Sophie'yi pre Sokratiklerden günümüze yaklaşık 30 felsefe okuluyla tanıştıran Alberto Knox'un dersleri çerçevesinde ilerler. Hikaye ilerledikçe Sophie'nın gerçeklikten kopuşunu görürüz. Öyle ki kitabın sonlarına doğru hangi karakterlerin gerçek hangilerinin hayal ürünü olduğu konusunda çelişkiye düşürür yazar okuyucuyu.

Sophie'nın Dünyası gizemlidir. Ayrıca kitap biraz yaşça büyük çocuklara hitap eder ve  sorgulayıcı zihinlere yararlı iyi ve hafif bir felsefe dünyasına giriş yaptırır.

Brisingamen'ın Esrarengiz Taşı

1934 doğumlu Britanyalı yazar Alan Garner'ın Brisingamen'ın Esrarengiz Taşı (The Weirdstone of Brisingamen) adlı eserinde ve onun devam kitabı olan Gomrath'ın Ayı'nda insan dünyası ile büyü dünyası karşı karşıya gelir. Cheshire'daki Alderley Edge yakınlarında, Gowther ve Bess Mossock'un çiftliğinde kalmaya gönderilen Susan ile Colin, buraya karanlık ile aydınlığın güçleri arasındaki savaşa katılmadan varamayacaklardır. Hikayenin karakterlerinden Selina Place onları bir büyü yaparak kendisinin
arabasına bindirmeye çalışır. Ancak Susan, Selina Place kendilerine yaklaştığı zaman bileziğindeki gizemli taşların harelendiğini görür. Çocukların karşı koyamadıkları merakı onları çok sayıda cinle amansız bir mücadeleye götürür. Bakalım kahramanlarımız bu durumdan nasıl kurtulacak? İyi okumalar.

Söğütlükte Rüzgâr

1859 - 1932 yılları arasında yaşamış olan başarılı yazar Kenneth Grahame tarafından kaleme alınmıştır. Kitabın çocuklar üzerindeki etkisi oldukça başarılıdır. Günün birinde Köstebek bahar temizliğini yapmak yerine nehir kenarına gezmeye gitmeye karar verir. Böylece bir macera daha başlar. Köstebek ve Susıçanı, kaprisli bir malikâne sahibi olan Bay
Karakurbağası ile tanışırlar. Cennet vari bir hayat sürmektedirler; nehir kıyısında piknik yaparlar, teknelerde zaman geçirirler... Ancak bir gün Bay Karakurbağası bir araba tarafından
neredeyse ezilecektir. Hız ve adneralin düşkünü Karakurbağası, hızına hayran olduğu bu arabaya sahip olmak ister. Fakat uyarlama filminin aksine kitapta arabanın parasını ödeyemediği için hapis cezası alır. Artık Karakurbağası için hapisten kaçış macerası başlar. Bu maceranın sonunda tekrar arkadaşlarıyla kavuşur. Fakat bakalım bu macera Bay Karakurbağası'nı değiştirmiş midir? Okuyup görelim...

Söğütlükte Rüzgar inandırıcı bir dünyada geçer ve öğütler, inceden verilir. Böylece çocuklar sıkılmadan anafikre sahip olabilirler.

Grimm Masalları

Alman yazar Jacob Grimm (1785 - 1863) tarafından kaleme alınmıştır. Yazarın bu hikâyeleri Almanya'da ilk olarak Çocuklar ve Ev Masalları olarak basılmıştır. Yani, Kinder - und Hausmarchen. İki ciltten oluşan ve daha sonra Grimm Masalları olarak ün salan eser oldukça geniş bir yelpazeye sahiptir.

Grimm kardeşlerin dilbilim araştırmalarının bir parçası olarak derledikleri içerisinfe yaklaşık 200 masal bulunan bu kitap, Külkedlsl, Kırmızı Başlıklı Kız, Hansel ve Gretel, Cüce, Rapunzel ve Pamuk Prenses gibi Batı edebiyatının en sevilen çocuk hikâyelerini kapsar. Özgün hikâyelerdeki şiddet ve ağırlığın önemli bir kısmı atılarak hazırlanan bu masallar çoçuklara güzel dünyaların kapılarını açacaktır.

Süper İyi Günler (Christopher Boone'nun Sıradışı Hayatı)

Bir matematik dâhisi olan Christopher Boone henüz 15 yaşındadır. Asperger sendromundan mustariptir. Bir gece, komşusunun fino köpeği Wellington'ın bahçe demirlerine saplandığını fark eder.

Ortadaki bir yanlış anlama sonucu cinayet üzerine kalır. Bunun üzerine hayranı olduğu, Sherlock Holmes'u taklit ederek cinayeti soruştumaya başlar. Tabii bu soruştuma kendi eviyle ilgili bazı gerçekleri de ortaya çıkarır. Tam bu sırada katilin tehdidi altında olduğuna inanarak Londra'ya kaçar.

Yazar Mark Haddon (1962 -) Asperger sendromundan mustarip insanlarla birlikte çalışması sayesinde, Christopher'ın dünyaya bakışını isabetli ve inandırıcı ayrıntılarda sergiler. Çok iyi kaleme alınmış bu eser hâlâ büyük çocukların da okuyabileceği bir kitaptır.

Küçük Hafiyeler: Emil ve Dedektifler

Alman yazar Erich Kastner tarafından kaleme alınmıştır. Küçik Hafiyeler'in konusu: Emil, Berlin'deki ailesini ziyarete gitmektedir. Bunun için gerçekleştirdiği bir tren yolculuğundayken ceketinin cebindeki yüklü miktardaki paranın ve karşısında oturan dost canlısı yabancının ortadan kaybolduğunu fark eder. Emil çalınan parayı mutlaka büyükannesine götürmesi gereklidir. Acaba karşısında oturan yabancının ikram ettiği çikolatayla uyutularak soyulmuş olabilir mi? Emil adamı istasyonda görür ve onu takibe başlar. Yolda Gustav ve onun şehir hayatını iyi bilen 50 tane arkadaşından yardım alır. Sherlock Holmes'un Baker Sokağı Çetesi kadar gelişkin, iyi ve başarılı bir örgütlenmeye sahip bu yaratıcı çocuklar tarafından takip
edilen hırsızın kaçma şansı sizce var mıdır?

İlüstrasyonlarla süslü bu eğlenceli macera kitabını mutlaka okumalısınız.

İşte Öyle Hikâyeler

Rudyard Kipling'in kaleme aldığı bu muhteşem eser ebeveynlerin çocuklarına okuması için uygun bir kitaptır.

Hikâyelerin sekizinde leoparların bellekleri, gelgitlerin Ay'ı takip etmesi, tespihböceğinin pulları, gergedanların kırışık, eğri büğrü bir cilde sahip ve son derece hırçın olmaları gibi doğal olaylara fantastik açıklamalar getirilir. Böylece çocuklar hayvanların dünyasını keyif alarak öğrenir. Hikayelerin komik ve ağdalı dili çocuklarla eğlenceli vakit geçirmek isteyen büyükler için de ilgi çekicidir.

Zamanda Kıvrılma

Meg Murry, 13 yaşındadır. Oldukça zekidir ancak derslerine pek çalışmaz. 5 yaşındaki erkek kardeşi Charles Wallece Murry ise okuldaki arkadaşları tarafından türlü saçma şakalara maruz kalan bir çocuktur.

Bir bilim insanı olan babaları ise boyutlu küpler kullanarak ışık hızını geçmek üzere çalışan bir zaman ve uzay makinesi üzerine çalışmaktadır. Ancak her seferinde evrende bir gezegeni karanlığa gömen kaynağı belirsiz kötü bir güç tarafından Camazotz gezegeninde ele geçirilir. Babaları  sadece çocukları kurtarabilecektir. Kasabada cadı oldukları söylenen 3 kadın bu konuda çocukları bilgilendirir. Kasaba ahalisinin sandığı gibi cadı olmayan üç yaşlı kadın, arkadaşları Calvin O'Keefe ile birlikte çocuklara babalarını bulmaları için zaman ve mekânda yolculuk yaptırır. Yolculuk sırasında kötücül güç "bedensiz beyin O" ile sık sık karşı karşıya geleceklerdir.

Doktor Dolittle

Doktor John Dolittle, kız kardeşi ve hayvanlarla birlikte yaşamaktadır. Hayvanlarla bir arada vakit geçirmeyi insanlara tercih eder. Bu nedenle mesleği doktorluktan giderek uzaklaşır ve parasız kaldığı için fakirleşir. Bunun üzerine veteriner olmayı düşünür ve sevdiği canlılarla sevdiği işi yapmaya başlar. Böylece hayvanlarla anlaşmaya ve onlarla sahiden konuşmaya başlayan  Doktor John Dolittle başarılı olmaya başlar. Soğuk bir kış geccesi maymun Çi - çi ona, Afrika'daki maymunların onulmaz bir hastalığa yakalandığından bahseder. Bunun üzerine yanına aldığı bazı hayvanlarla beraber Doktor, Afrika'ya doğru yola çıkar. Yolculuk süresince başına çok sayıda felaket gelir. İlk başta yazar Hugh Lofting tarafından 1.Dünya Savaşı'nda siperde eve mektup olarak yazılıp gönderilen bu hikayeler zamanla klasikler arasında yerini almıştır.

Pippi Uzunçorap

Pippi ismi gibi oldukça özgün bir karakter. Yazarı Astrid Lindgren onu, iki yandan örgülü kızıl saçları ile resmetmiş. Henüz 9 yaşında olan Pippi, maymunu ve atıyla beraber büyük bir evde tek başına yaşar. Çünkü annesini daha bebekken kaybetmiş babası ise arkasında bıraktığı altınlarla beraber denizde kaybolmuştur. Pippi bir gün babasının geri döneceğini düşünür.

Pippi'nin yetişkin gözetiminden uzak oluşu ve oldukça zeki oluşu diğer çocukların hoşuna gider. Altınlarınu çalmak için eve giren hırsızlarla adeta dalga geçer. Hiçbir şeyi çalınmaz; kendisini çocuk yurdunayerleştirmek için gelen polislerle çatıda yakalamaca oynar ve onları ellerinden tutarak arabalarına bindirip gönderir. Pippi'nin bu tuhaf olaylarla bezel macerasına komşu çocukları Tommy ve Annika da katılır.

Tüm Saçmalar

Henüz Türkçeye çevrilmemiş ancak çevrilmesi beklenen bu muhteşem eseri şimdiden tabıtmakta fayda var. Edward Lear'ın, Derry Down Derry takma adı ile yayınladığı nispeten çocuklar tarafından ilgi çeken bu kitap, 200 farklı saçma şiirden oluşuyor.

Lear'in dili tün sadeliğini korur ve sözcüklerin sesleriyle oynayarak çocukların saçmalıktan keyif almasını, eğlenmesini sağlar. Komik şiirleri çocukların garip mizah duygusuna seslenir. Daha uzun şiirlerdeki hikâyeleri ise o zamanlardan günümüze en sevilen eserler arasında yer almayı başarmıştır.

Beş Afacanın Kır Maceraları

Yazar: E.Nesbit. (1858 - 1924).

Cyril, Anthea, Robert, Jane ve bebek erkek kardeş Hilary, aileleri tarafından şehrin sahilindeki "Beyaz Ev"e gönderilirler. Bir gün bu afacanların evin yakınlardaki bir çakıl ocağında oynarlarken garip bir yaratıkla karşılaşırlar. Bu yaratığın salyangoz gözü, yarasa kulağı, sıçanınkine benzer bıyığı, maymun el ve ayakları ve örümcek benzeri de bir gövdesi vardır. Üstelik oldukça huysuzdır.

Bu yaratık bizim afacanlara adının Sammyadd ya da kum perisi olduğunu ve dilekleri yerine getirdiğini söyler. İşte asıl hikâye de bundan sonra başlar.

Çocukların dilediği basit görünen dilekler ise hepsinin hayatını etkiler. Anthea hepsinin gündüz kadar güzel olmalarını ister. Fakat bu sefer de kimse onları tanımaz. Evden kovulurlar ve akşam yemeği yiyemezler. Günbatımında eski hallerine döndükleri ve eve geri gittikleri zaman ise azar işitirler. Ardından çok zengin olmayı dilerler. Ancak bu durum polis sorgusuna takılır. Diğer dileklerle gerçekleşen garip olaylar ise kitabın diğer sayfalarında sizi bekliyor.

Dipnot: ne dilediğinize dikkat edin 🙂

Tom'un Geceyarısı Bahçesi

Kitabın yazarı, Plilippa Pearce (1920 - 2006). Kitabın konusu ise şöyle:  Yaz tatilinin başında Tom'un erkek kardeşi Peter kızamığa yakalanır. Bunun üzerine Tom, teyzesi Gwen ve eniştesi Alan'ın eski bir binadaki boş, bahçesiz
apartmanına gönderilir. Burada adeta dört duvar arasına hapsolan Tom kaba, yalnız, canı sıkkın ve huzursuz bir çocuğa döner. Geceleri ise uyuyamaz.

Monoton günlerin birinde bir gece, saatin gece yarısında 13 kez çaldığını duyar. Merdivenlerden inip arka kapıyı açtığında, çöp tenekeleriyle dolu ara sokağın yerinde güzel, rüya gibi bir bahçenin olduğunu görür. Bu bahçenin kaçıp herkesten uzaklaşmak için
kusursuz bir yer olduğunu görür. Fakat bahçede birisinin onu takip ediyor hissi süreki Tom'u rahatsız eder. Tom sonunda Hatty adlı bir kızla tanışır. Hatty de onun gibi yalnızdır ve diğerlerinin aksine onu görebilmektedir. Büyük bir kafa karışıldığının ardından, Tom'un 19. yüzyılsonuna gittiğini anlarlar. Peki ama neden?

Oldukça güzel kaleme alınmış bir aşk ve dostluk hikâyesidir. Çocuklara oldukça iyi ve doğru hisseyat kazandıracaktır.

Düğmeler Savaşı

Fransız yazar Louis Pergaud tarafın yazılmıştır. Kitap, birbirine komşu iki köyün erkek çocukları hakkında olaylar anlatan eğlenceli ve bir o kadar da komil bir romandır. Köyün büyükleri asırlardır birbirleri ile kavgalıdır. Bu düşmanlık isr tabii ki çocuklara da yansır. Ancak onların kavgaları daha eğlenceli ve dikkat çekicidir. Bu küçüklerin savaşında rehineler; düğme, ayakkabı bağıcığı ve kemerleri sökülerek eve dçnmek zorunda kalır. Bu onları küçük duruma düşürür. Çocukların düğmelerini kaptırmamak için buldukları yollar oldukça keyiflidir. Kitap aslında herkesin nedenini bile unuttuğu büyüklerin husumetini eleştirir.

Tavşan Peter'in Masalı

Tavşan Peter, Yazar Beatrix Potter'ın en ünlü karakterlerinden biri. Aslında Tavşan Peter bir anti kahraman. Peter oldukça maceraperest bir tavşandır. Annesi ona alıiverişe gideken her zaman Bay McGregor'un bahçesinden uzak durmasını tembihler. Çünkü o bahçe tehlikelidir ve babalaro o bahçede kaza geçirecek saksağana dönüşmüştür. Ancak yaramaz Tavşan Peter, annesi gider gitmez Bay Mcgregor'un bahçesindeki bitkileri yemek
için bahçeye gizlice girer.  Mcgregor, Peter'i salatalıklann yakınında yakalar ve korkup kaçmaya başlayan Petter'i bahçenin bir köşesinden diğerine kovalamaya başlar. Bu sırada Peter hem ayakkabılarını hem de mavi montunu kaybetmeyi başarır.

Çocukların kolay okuyabilmesi için küçük boyutlarda tasarlanan bu kitap içerisindeki güzel çizimlerle de çocuklara okumayı keyifli hale getiriyor.

İnsanlık Komedisi

Yazar William Saroyan'ın Fresno Kasabası'ndaki kendi evinden esinlenerek yazdığı bir eserdir: İnsanlık Komedisi.

California'nın meyve şaraplarla tanınan bölgesinde geçen hikâyede Saroyan, 2. Dünya Savaşında cepheye gitmeyip evde kalanların gözünden gündelik hayatı anlatır.

Savaş yüzünden okuması gerekirken postacı olarak çalışmak zorunda kalan Homer'in yaptığı bu iş onu savaşın getirdiği acılarla yüzleştirir. Haber içeriği acılarla dolu bu mektuplarla baş etmeye çalışır.

Hikâye, sırasıyla, her biri dönemin zorluklarının üstesinden gelmeye çalışan farklı karakterlerin gözünden anlatılır. Roman aynı hayat gibi acıklı ve dokunaklı olsa da, sevimli Ulysses'in bir hayvan tuzağından kurtarılışı gibi daha hafif hikâyeler de içerir. Okur, Homer'in kimi zaman acı dolu olgunlaşma
serüvenini takip ederken, yazar basit insani hakikatlerin ve ihtiyaçlardan da bahseder. Mesela aşk gibi...

Büyünün Rengi

Terry Pratchett'in Diskdinya dizisinin ilk romanıdır. Büyünün Rengi (The Colour of Magic), sürekli yanlış zamanda yanlış yerde olmayı başaran bahtsız büyücü Rincewind'in macera dolu hikâyesidir. Tipik bir acemi turist olan ve her 100 adımda bir fotoğraf çekmek için
duran İkiçiçek Ankh-Morpork'a vardığında, Rincewind'e onun zarar görmemesini sağlama görevi verilir. Ancak bu görev hiç de kolay değildir. Saf Agateli onları bir dizi tehlikeli
durumun içine sokmayı başarır.

Bu tehlikelerden İkiçiçek'in ayakları, dişleri ve sahibini Disk'teki her yere götürme yeteneği olan, koruyucu sandığı sayesinde kurtulurlar. Hayal ürünü olan ve ancak onlara inanırsan sana zarar verebilen ejderhalarla, canavarlarla, orman perileriyle karşılaşırlar. Ayrıca Disk'i tutan dört fili sırtında taşıyan dev kaplumbağa A'Tuin'in dişi mi erkek mi olduğunu öğrenebilmek için oraları Disk'in kenarından aşağı atmaya çalışan gökbilimciler de olaya dahil olur.

Pratchett'in gerçeküstü dünyası derin anlamlı hiciv örnekleriyle doludur. Bununla birlikte, çılgın bilim insanları, barbarları, korkunç kelime oyunları, insanların kaderini zar atarak belirleyen iblisin ve tanrıların varlığıysa fantezi türünün bir parodisidir.

Kuzey Işıkları

Bu kitap yazar Philip Pullman'ın Karanlık Cevher isimli üçlemesinin ilk kitabıdır. Bu kitabı okuduktan sonra zaten ister istemez diğer kitapları da okumaya başlayacaksınız.  Olaylar bir paralel evrende geçer. Bu evrende farklı teknoloji ve doğa kanunları geçerlidir. Üstelik herkese bir cin eşlik eder. Bu cin kişinin kendi ruhunun bir dışa vurumudur. Yaşça büyük çocuklara hitap eden bu eser okuma listesine eklenmelidir.

Kırlangıçlar ve Amazonlar

Britanyalı yazar Arthur Ransome (1884 - 1967) tarafından kaleme alınan Kırlangıçlar ve Amazonlar; Walker kardeşler John, Titty, Susan ve Roger'ın yaz tatillerinde İngiltere'deki Göller Yöresi'nde bir çiftlikte kalmasıyla başlar.

Burada Kırlangıç adında küçük bir sandal kiralarlar ve tüm günlerini göle açılıp balık tutarak ve keşif yaparak geçirirler. Ailelerinden çiftliğin yakınlarındaki bir adada kamp yapma izni alan çocuklar, kendilerinin keşfettiği adalarını korsanlar tarafından işgal edilmesine öfkelenirler. Korsanlarla başa çıkmak için amansız bir mücadele başlar ve sonucunda kazanırlar. Siz bu macerayı okurken muhteşem doğa betimlemeleri ile de karşılacaksınız. Yazar bu eserinde karmaşadan uzaklaşarak dünyayı çocukların gözünden anlatmaya çalışmıştır.

Küçük Prens

Ve tabii Küçük Prens. Ünlü yazar Antoine de Saint-Exupéry tarafından yazılan ve çizilen, satış rakamları 140 milyonu aşmış Küçük Prens sadece çocukların değil her yaştan insanın okuması gereken derin felsefi alt yapısı olan sade ve muhteşem bir kitap.

Bu büyülü masalda anlatıcı, Sahra Çölü'ne düşen uçağını onarmaya çalışırken ondan bir kuzu resmi çizmesini isteyen küçük bir çocukla karşılaşır. Bu karşılaşma nedeniyle afallasa da, çocuğun istediğini yapar ve böylece onunla Küçük Prens arasında uzun bir sohbet başlar. Küçük Prens, uzayda her birinde sadece tek bir kişinin ikamet ettiği küçük gezegenlere seyahat ettiğini anlatır.

İki - İki Yakup ve Başlıklı Azıdişi

Kanadalı yazar Mordecai Richler (1931 - 2001) tarafından kaleme alınan bu eserin maalesef henüz Türkçeye çevirisi yok. Yine de ilerisi için ya da İngilizce kaynaklara ulaşarak çocuklarına çevirebilevek yetişkinler için paylaşmakta fayda var.

İki-iki Yakup; küçük, sessiz ve içine kapanık bir çocuktur. Kardeşlerinin ve çevresindekilerin kendisini duyabilmesi için her şeyi iki kez söylemek zorunda kalır. Yakup'un dediği gibi, 2+2+2 yaşındakendisine ilk kez bir ayak işi verildiğinde, manavdan iki kez iki pound
ağırlığında sert kırmızı domates ister. Manav onun kasten dalga geçtiğini düşünür. İki-iki Yakup ne olup bittiğini anlamadan kendinişehrin korkunç yargıcının karşısında bulur ve çocuk hapishanesine gönderilir. Burada Yakup ve diğer mahkûm arkadaşları, piknik
yapanların üzerine yağmur yağdırmak ve göletleri yok etmek için zararlı otları beslemek gibi görevler yapmak zorunda kalırlar. Bir gün Yakup, yardım isteyen bir mektup göndermeyi başarır. Bakalım bu hapishaneden kurtulabilecek midir?

İki-iki Yakup ve Başlıklı Azıdişi (Jacob Two-Two the Hooded Fang) yetişkinlerin ikiyüzlülüğüyle dalga geçer.

Harry Potter ve Felsefe Taşı

10 yaşında olan Harry Potter bir yetimdir ve ilgisiz teyzesi Petunya, nefret edilecek bir karaktere sahip eniştesi Vemon ve onun için en kötüsü de şımarık kuzeni Dudley ile birlikte aynı evde yaşamaktadır. Burada Harry hiçbir suçunun olmadığı şeyler yüzünden ceza almaktadır. Angarya işlere mahkûm bir hayat sürdüren ve merdiven altında uyumaya zorlanan Harry, Hogwans Cadılık ve Büyücülük Okulu'ndan bir mektup alınca şaşkına döner. Mektubu açamadan eniştesi Vemon elinden alır, fakat ev bir anda mektup istilasına uğrar ve baykuşlarla çevrilir. Harry'nin 11. yaşgününde Rubeus Hagrid adlı bir dev, mektubun bir kopyasıyla beraber, adadaki sayfiye evinde beliriverir. Mektupta, Hogwarts'taki bir okula davet edildiği, kendisinin bir büyücü olduğu ve alnındakiyara izini ailesini öldüren "malum kişiler"le savaşırken aldığı yazmaktadır. Hagrid, Vemon enişte ve Dudley'in icabına bakar bakmaz, Harry kendini baş üstat Album Dumbledore'un himayesinde Hogwarts'ın büyülü dünyasında bulur.

Harry'nin olaylarla, başarı ve başarısızlıklar, dostluklar ve düşmanlıklar, Quidditch maçları ve iksir dersleriyle dolu dolu geçen okuldaki ilk yılı, anne babasının ölümü hakkında karanlık düşünceler ve onları öldüren ''malum kişiler''le günün birinde yeniden karşılaşabileceği bilgisiyle gölgelenir. Harry'nin merakı onu ve
arkadaşlarını, gizemli Felsefe Taşı hakkındaki hakikati keşfetmeden önce, kaçınılmaz belalara ve hatta tehlikelere sürükleyecektir.

1965 doğumlu Britanyalı usta yazar J.K. Rowling tarafından kaleme alınmış bu ünlü eserin sadece filmi değil kitapları da mutlaka okunmalı.

Altın Nehrin Kralı

Yazar John Ruskin'in eseri. Altın Nehrin Kralı'nın ilk basımı 1851 yılında yapılmış. Yazımızda bahsettiğimiz bazıları gibi bu da Türkçeye çevrilmemiş çocuk kitaplarından biri.

Kitabın konusu ise şöyle: Schwartz, Hans ve Gluck, şelaleli bir vadide güzel bir çiftlikte yaşayan üç erkek kardeştir. Vadinin tepesinde bulunan bu şelale o kadar yüksektir ki güneş batsa bile güneş ışığı ile parlar. Yağmurlu bir günde Gluck, çiftlik kapısının çalındığını duyar. Bu yağmurfan korunmak için gelen yaşlı bir adamdır; içeri alır. Kardeşleri eve döndüğünde ise bu ihtiyar adamı kaba bir şekilde çiftlikten kovalar. Bu yaşlı ancak tuhaf adam onlara o gece son bir kez daha geleceğini söyleyerek onları tehdit eder.

Bu olaydan sonra şiddetli yağmur ve fırtına vadiyi yerle bir eder ve kıtlık başlar. Bununla mücadele etmeye çalışan çocukların karşısına Altın Nehrin Kralı çıkar. Dağın tepesindeki mezkur şelalenin tepesine 3 damla kutsal su damlatırlarsa talihlerinin yerine geleceğini söyler. Bundan sonra hikâye dağın tepesine ulaşmak için çocukların verdiği çetin mücadele ile devam eder.

Mulberry Caddesi'nde Ne Gördüm

Dr. Seuss'un yazdığı ilk çocuk kitabı. İlk olmasına rağmen kusursuz sayılabilecek kadar muhteşen bir eser.

Marco, geniş hayal dünyasına sahip olduğu gibi hayalini de üretime dökebilen bir erkek çocuğudur. Bir gün babası Marco'ya bir görev verir. Bu görev Marco'nun okula gidiş geliş güzergahında olan Mulberry Caddesi'ndeki gördüklerini gerçeğe uygun (çünkü biraz gerçeklere odaklanmasını ister) halde babasına anlatmaktır. Ancak caddede gördükleri Marco'ya sıkıcı gelmeye başlayınca muhteşem hayal gücü devreye girer. Bakalım Marco, caddede neler görüyor?

Vahşi Şeyler Ülkesinde

Amerikalı yazar Maurice Sendak (1928 - 2012) tarafından kaleme alınan bu muhteşem eser haylaz bir çocuğun başından geçen maceraları anlatır. İsmi Max olan bu afacan gündelik hayattaki kuralları tamamen yok sayar. Bu durum onun annesini canından bezdirir ve ona 'Vahşi Şey' diye seslenmesine sebep olur. Ceza olarak ise akşam yemeğini yemesine izin vermeden odasına göndermek olur. En sevdiği kurt kıyafetini giyen Max, oldukça kızgındır. Öyle ki yatak odası bir ormana dönüşür ve duvarların yıkılmasıyla ortaya çıkan okyanusun kenarındaki bir tekneye biner. Böylece hikayenin macera kısmı da başlamış olur. Uzun bir süre vahşi hayatla baş başa kalan Max, dev canavarlarla mücadele eder. Sonunda canavarlar bile Max ile başa çıkamaz ve ona itaat etmeye başlar. Kitap dozunda haylazlığı över ve çocukların sınırlar dahilinde taşkınlık yapmasını hoş görür.

Golem

Bu eserin sahibi Polanya asıllı Amerikalı bir yazardır. İsmi Isaac Bashevis Singer olan bu yazar 1904 - 1991 tarihleri arasında yaşamıştır.  Golem isimli bu eserinin henüz Türkçeye tercümesi yoktur. Kitabın konusu ise: Golem, antik Yunan mitlerinde geçen bir yaratıktır. Sınırsız güce sahip olan Golem kimse tarafından yok edilemeyecek kadar güçlüdür. Yahudilerin zor günlerinde onlara yardım için gönderilir. Yahudiler, 1930'ların sonu ve 1940'ların başında Çekoslovakya'nın başkenti Prag'da zor günler geçirmektedir. Golem onlara yardımcı olarak gönderilir. Bu trajik modern uyarlama ironik, güldürücü ve genellikle Eski Çağ Roma yapılarında kullanılan absürt süslemelere yer verir.

Siyah İnci

Yazar Anna Sewell (1820 - 1878). Bu kitap yazar tarafından aslında atlarla çalışan insanları bu hayvanların sağlığı konusunda bilinçlendirmek üzere kaleme alınmıştır. Ancak dilinin sadeliği ve ustalığı ile çocuk edebiyatının klasikleri arasında kendine yer bulmuştur. Bu eser bir atın annesinden iyi ve nazik olmayı öğrendiği ilk anlardan emekliliğine kadar geçen süreyi konu alır. Kitabın yazıldığı dönemde hayvanlara saygı duyulmaması, şiddet uygulanması bu kitabın sivrilmesinde de etkili olmuştur. Kitapta da İnci'nin başına gelenler bu dönemi yansıtır. Çocuklarla hayvanlar arasında ilişkileri kuvvetlendirmek isteyen annelerin okunacaklar listesine eklemesi gereken bir eserdir.

Sophie'nin Başına Gelenler

Henüz dört yaşındaki kız çocuğu Sophie, anne babası ve kuzeni Paul ile birlikte Fransa'nın kırsal bir bölgesine tezat büyük bir şatoda yaşar. Sophie niyeti her ne kadar kötü olmasa da hatalı davranışlarda bulunan ve bu nedenle başı sürekli derde giren, macerayı seven bir çocuktur.

Mesela Sophie, balmumundan yapılmış oyuncak bebeğiyle oynamak ister ancak oyuncağa istemeden zarar verir. Her seferinde hatalarından pişmanlık duyan ve bir daha yapmayacağına söz veren Sophie'nın bu en masum hatasıdır. Bu sefer Sophie başını bu kez daha büyük başka bir derde sokmayı becerir. Örneğin, annesinin akvaryum balığını kesip üzerine tuz dökmek olur.

Sonuç olarak Farnsız yazar Comtesse De Segur'un yazdığı bu hikâye çocuklara güçlü ahlaki dersler verir.

Heidi

Herkes onu çizgi filmi ve çıplak ayakları ile tanır. İsviçreli yazar Johanna Spyrı tarafından kaleme alınmıştır. Kitabın ilk baskısı 1880 yılında yapılmıştır. Günümüzde hâlâ çocukların büyük ilgisini çeken Heidi, küçük yaşta yetim kalan bir kız çocuğudur. Teyzesi ile birlikte yaşamaktadır. Bir gün teyzesi, Heidi'ye artık ona bakamayacağını söyleyerek İsviçre Alplerinin tepelerinde yalnız başına çobanlık yapan ve huysuz bir karakter olan "büyükbaba"ya teslim eder. Başlarda Heidi'nin gelmesinden hoşnutsuz olan büyükbaba zamanla onu sever. Heidi ile iyi bir arkadaş olurlar. Ancak bir gün teyzesi tekrar çıkagelir ve onu şehre götürür. Kötü kalpli teyzesinden kurtulmak isteyen Heidi'nin tek hayali tekrar büyükbabasının yanına yani Alplere geri dönmektir.

Define Adası

Define Adası, İskoç yazar Robert Louis Stevenson'un kaleminden çıkmıştır. İlk baskısı 1883 yılında yapılmıştır. Define Adası (Treasure Island) korsanlar hakkında yazılmış ilk kitap değildir ancak korsanlarla ilgili yazılmış kitaplar arasında en iyisi denilebilir. Denizcilerin ilgi çekici hayatını ilginç karakterlerle tüm dünyaya tanıştırmıştır. Eserde Jim Hawkins, babasının Bristol yakınlarındaki hanı Amiral Benbow'u işletmesine yardımcı olmaktadır. Bir gün bir kabadayı olan Billy Bones handa belirir. Bones sarhoştur ve Jim'e bir define haritasından bahseder. Jim, Bones'in hayatını kaymetmesi üzerine haritayı ele geçirerek Doktor Livesey'e ve toprak ağalığı yapan Trelawny'ye götürür. Üçlü bu hazineyi bulmak için İskelet Adası'na doğru yola çıkar. Bundan sonra hikâye gemide gerçekleşen ayaklanma, ihanetler, savaşlar ve cinayetlerle devam eder. Çok korkutucu gibi görünse de oldukça keyifli ve eğlenceli sahnelere sahiptir.

Yüzük Kardeşliği

Geçtiğimiz günlerde hayata veda eden İngiliz yazar J.R.R. Tolkien'in güçlü kaleminden çıkan büyülü bir dünyadır: Yüzük Kardeşliği. Şimdiye kadar dünyada en çok okunan kitaplar arasında yerini almıştır ve ilk baskısını 1954 yılında yapar. Yüzüklerin Efendisi (The Lord Of The Rings) ilk kitabı Yüzük Kardeşliği'dir. Kitap  cana yakın hobbit Biblo Baggins'in 11. yaşgününü kutladığı Shire'da başlar. Konuklardan kaçmak için kendisini görünmez kılan yüzüğü taktığı sırada hiçkimse bunun Lord Sauron'un emrindeki karanlık güçleri kendi barışçıl diyarlarına çağırdığının farkında değildir.  Yaşgünün ardından Shire'dan ayrılıp evine giden Biblo, yüzüğü gönülsüzce yeğeni Frodo'ya bırakır. Yıllar sonra tekrar zuhur eden büyücü Gandalf Biblo'daki yüzüğün uzun süreli etkileri nedeniyle endişelidir ve onu ateşe atar. Frodo'da bulunannyzük Saurın'un dünyaya hükmetmek için yarattığı 20 yüzükten en güçlüsüdür. Frodo onu yok etmek için Sauron İmparatorluğuna doğru yolculuğa çıkar. Bu yolculuk sırasında şeytani Nazgûl'den kaçarlar ve yolda kardeşliğin diğer üyeleri kendilerine katılırlar. Nihayet tüm özgür ırkları temsil edecek dokuz kişi öne çıkar. Bunlar: Hıbbitler Frodo, Merry, Sam ve Pipin, insamlar Aragorn ve Boromir, elf Legolas, cüce Gimli ve Gandalf.  Bu epik macera İngiliz edebiyatının klasikleri arasında yerini almıştır.

Mary Poppins

Avustralyalı yazar P.L. Travers (1899 - 1996) kaleme alınmış Kiraz Ağacı Patikası No: 17'de oturan Bank kardeşler Jane, Micheal ve ikiz bebekler olan John ile Barbara'nın başındam geçen olayları anlatır.

Bakıcıları evi terk ettiği zaman, yeni bakıcı bir sabah papağan başlıklı bir şemsiyenin üzerinde doğu rüzgârına binip bulutların arasından  evlerine gelir. Hikaye, bir dakika içinde dünyanın çevresinde dolanmak gibi heyecanlı ve komik maceralar ile devam eder. Kitabın eski basımlarında bazı insanlara ırkçı yaklaşımlar dikkat çeker. Eğer çocuğunuza okutacaksanız yeni basım almaya özen gösterin.

Örümcek Ağı

Kitabın yazarı E.B. White. Hikayenin konusu ise şöyle: Fern Arable, bir domuz yavrusunun yeterince gelişmiş doğmadığı için hiçbir işe
yaramayacağını düşünen babasının onu öldüreceğini öğrenince oldukça çok üzülür. Fern Arable, babasını bu domuz yavrusunun yaşamaya hakkı olduğuna ikna eder ve domuzcuğun hayatını kurtarır. Wilbur adını verdiği bu domuz fazlasıyla büyümeye başlar. Bunun üzerine bu sefer de babası onu dayısı Homer Zuckerman'a satmasi için zorlar. Dayısının yanında Wilbur'u, günün birinde bütün çiftlik domuzlarını bekleyen kader beklemektedir. Wilbur bunu fark edince üzülür. Ölmek istemediğini söyler ve ağlar. Bunun üzerine, domuz ahırında barınan büyük bir örümcek Charlotte, ona yardım etmeye karar verir. Diğer hayvanlarında yardımıyla, ördüğü ağa "Bir Domuz" yazar. Böylece insanlar bu garip olayı görmek için akın akın ahırı ziyarete başlar. Bakalım sonrasında ne olacak?

Taştaki Kılıç

Henüz Türkçemize çevrilmemiş bu harika eserin dilimize çevrilmesini yayınevlerinden rica ederek başlıyoruz. Eserin yazarı T.H. White (1906-1964). Britanyalı yazarın bu eserinin ilk basımı 1938 yılında yapılmış.

Beş kitaplık ve Müstakbel Krl (The Once and Future King) serisinin bu ilk kitabı, Thomas Malory'nin Arthur'un Ölümü kitabınının yeniden yorumlanmış halidir. Kral Arthur efsanesinin klasik versiyonu olan Taştaki Kılıç düşmanlarından çok uzakta gizlenen Arthur'un çocukluğunu anlatır. Dışarıda Sir Ector'un koruması Kay ile birlikte avlanırken Wan (Arthur), Merlyn adında garip bir ihtiyarla karşılaşır. Merlyn, çocuğun hocası olur. Hemen ardından Arthur bir dizi maceranın içine
sürüklenir; hayatı başka bakış açılardan tecrübe edebilmek için bir balığa, baykuşa, karıncaya, porsuga ve şahine dönüşür. Robin Wood ve Neşeli Adamları ile karşılaşır, bir dev tarafından yakalanır, Kral Pellinore ve onun İz Sürücü Canavar'ı ile tanışır, Friar Tuck' ı kurtarır ve ağaçların toplantısına katılır.

Tüm bu deneyimler, Wan'ı ne olduğunu hiç bilmediği kaderine hazırlamak için tasarlanmıştır. Bu, ortaçağ ve 20. yüzyıl ingiltere'sinin karışımı olan bir dünyada, bütünüyle fantastik bir hikâyedir.

Çocukların tantanalı bir ortaçağ evreninde geçen maceraları, okurun hayal gücünü uçurur ve her dönemde çok sevilen bir kitap olarak kalır.

Sunnybrook Çiftliğinden Gelen Rebecca

Amerikalı yazar Kate Douglas Wiggin (1856 - 1923) tarafından kaleme alınmıştır ve ilk basımı 1903 yılındadır.

Kitabın konusu ise şöyle: Hannah Randall'ın halaları, yedi çocuklu bir dul olan annesine yardımcı olmak için onu yanlarına almayı önerirler. Bayan Randall ise Hannah yerine daha küçük olan Rebecca'yı almalarını ister.
Henüz 10 yaşında olan Rebecca, Sunnybrook Çiftliği'nden Maine Riverboro'daki oldukça sıkıcı ve bunaltıcı kasaba evine taşınır. Jane halası onun çiftlik evine alışabilmesi için oldukça sıcak davranır. Ancak Miranda halası onu pek benimsememiştir.

Rebecca;  zeki, enerjik ve sevgi doludur. Büyük bir hayal gücüne sahiptir. Başlarda mutusz olduğu hatalarından kurtulma yollarını düşünür. Fakat zamanla alışor ve karşılık vermemeyi öğrenir.

Bu hikâye Rebecca'nin umut vadeden küçük bir kızken zamanla gorev bilincine sahip genç bir kadına dönüşümünü bizlere anlatır.

Mutlu Prens ve Diğer Masallar

Ünlü yazar Oscar Wilde tarafından yazılan ve masallardan oluşan kısa bir seçki. Mutlu Prens'in yanında diğer masallar Wilde'ın çocuklarına anlattıklarından oluşur. Bunlar: Bülbül ve Gül, Bencil Dev, Sadık Dost ve Harika Fişek adlı hikâyelerdir. Bu hikâyelerin her biri farklı bir ahlaki ders içerir ve barındırdıkları mizaha rağmen kimi yerlerde çok hüzünlüdür.

Wilde'ın derin anlamlara sahip Mutlu Prens ve Diğer Masallar'da kullandığı dil oldukça etkileyicidir. Usta kalemin betimlemeleri son derece canlıdır.

Bir cevap yazın