Kan Gruplarını Bulan Tıp Doktoru: Karl Landsteiner

Bu yazımızda, Karl Landsteiner kimdir? Karl Landsteiner hayatı? Karl Landsteiner neyi bulmuştur? Kan gruplarını kim bulmuştur? RH ifadesi nereden geliyor? gibi soruların cevaplarını rahatlıkla bulacaksınız. Karl Landsteiner kan grupları hakkında bilgi edineceksiniz.


Karl Landsteiner 1885 yılında doğduğu şehir olan Viyana’da bulunan Viyana Üniversitesi’nde tıp okumaya başladı. Burada geçirdiği öğrencilik yıllarında biyokimya araştırmalarına ilgi duyan Karl Landsteiner, 1891’de mezun oldu ve beş yıl çeşitli laboratuvarlarda çalıştıktan sonra 1896’da Viyana’da Hijyen Enstitüsü’nde daha sonra isr Patolojik Anatomi bölümünde asistan olarak görev yaptı.

İnsandan insana kan nakli uygulaması çoğu kez ölümlere sebebiyet verdiğinden 19. yüzyıl sonlarında pek çok ülke tarafından kan nakli yapılması yasaklanmıştı. Ancak Landsteiner, kan naklindeki ölüm nedenleri üzerine araştırma yapmaya başladı ve uzun laboratuvar çalışmaları sonucunda 1901’de, alyuvarlarda A ve B adını verdiği iki tür protein (antijen) bulunduğunu gösterdi. Daha sonra, bu antijenlerin ve antikorların varlığına ya da yokluğuna göre insanda en az üç kan grubu olduğunu kanıtladı ve bu grupları A, B ve 0 olarak adlandırdı.

Henüz aradan bir yıl gibi bir süre geçmişti ki çalışmalarına devam eden Karl Landsteiner, A ve B antijenlerinin ikisini birden taşıyan ve AB antikorları içermeyen AB grubunu buldu. Kan nakli sırasında farklı kan gruplarının kullanılması sonucu ortaya çıkabilecek pıhtı sorunlarına dikkat çekerek kan naklini daha güvenli bir uygulama haline dönüştürdü.

Böylece Landsteiner, bağışıklık (ımmünoloji) biliminin doğuşun da hazırlamıştı. Lamdsteiner 1930’da, kan gruplarına ilişkin çalışmaları nedeniyle Nobel Fizyoloji ve Tıp Ödülü’nü aldı. Ancak bunlarla sınırlı kalmayan Landsteiner çalışmalarını sürdürdü ve 1940’ta Alexander S. Wiener ile birlikte, adını deneylerde kullanılan Rhesus maymunundan alan Rhesus grubunu ve buradan RH faktörünü buldu. Bu yoldan hareketle Landsteiner, kan gruplarını RH antijeninin varlığına göre pozitif ya da negatif olarak sınıflandırdı. Yeni doğanlarda ölümle sonuçlanan sarılıkların sebebinin de anne ile bebeğin RH uyuşmazlığı olduğunu ortaya koydu.

Karl Landsteiner’in çalışmaları güvenli kan naklini mümkün hale getirdi. Adli tıpta kriminal incelemelerde kullanıldı. Annelik ve babalık testlerinden organ nakillere kadar geniş alanlara yayıldı.

Ömrünü insanlığa adadığı çaışmalarla geçiren Karl Landsteiner 24 Haziran 1943 tarihinde laboratuvarında çalıştığı sırada kalp krizi geçirdi ve iki gün sonra hayatını kaybetti.

Bir cevap yazın