Çay ve Kafein

Bir çoğumuzun bildiği gibi çayın içinde bulunan bileşenlerden biri de kafein maddesidir. Kafeinin sağlık üzerine olumlu ya da olumsuz etkileri ise uzun yıllardan beri tartışılan bir konudur.

Peki kafein nedir? Çayda ne kadar kafein bulunur ve çaydaki Kafein in sağlığımız üzerine etkileri nelerdir?

Kafein, dünyadaki en az yüz farklı bitkinin yapraklarında, tohumlarında veya meyvelerin de bulunan, metinksantinler adı verilen bir bileşik grubunun üyesi, doğal bir maddedir. En çok bilinen kafein kaynakları kahve, kakao, kola ve çaydır.

Genellikle kafein tüketiminin ana kaynağının çay olduğu düşünülür ancak, kafein tüketiminin ana kaynağı kahvedir. Kahve çaya oranla %50 ile %70 oranında daha fazla kafein içermektedir.

Çayın kafein içermesine karşın kahve ile aynı oranda uyarıcı etki göstermemesi en önemli nedeni içinde barındırdığı theanin adlı maddedir. Çayda bulunan theanin, sakinleştirici bir etkiye sahiptir ve kafeinin aşırı canlılık veriren etkisini dengeler. Bu durum ise çaydaki kafeinin uyarıcı etkisini daha az hissetmemize neden olur.

Az ya da orta miktarda kafein sağlık üzerinde olumlu etkileri olduğunu, kafeinin miktarında aşırıya kaçıldığında ise insan sağlığını olumsuz yönde etkilediğini birçoğunuz duymuşsunuzdur.

Tüketilen kafein miktarının normal mi yoksa aşırı mı olduğunu gösteren genel kabul görmüş veriler bulunmaktadır. Bu verilere göre, günde alınan kafein miktarı normal kullanıcılar da 50 ile 150 mg iken, kafeinli içecekler sık tüketenlerde 400 mg’a kadar çıkmaktadır. 400 mg’ın üzeri aşırı kafein tüketimi olarak kabul edilmektedir. Genelde kabul edilen miktar, kilo başına 4 – 5 mg kafein alınmasıdır. Başka bir ifadeyle, 70 kg civarında bir insan günde 4 x70 = 280mg kafein alabilir. Kafein alındıktan sonra 60 – 90 dakika içinde en yüksek yoğunluğuna ulaşır. Kafein vücutta birikmez ve normalde alındıktan sonra 6/12 saat içinde İdrarla atılır.

Bir merkezi sinir sistemi uyarısı olan kafein, az ya da orta miktarda tüketildiğinde beyinde faydalı anlamda hafif bir uyarıya neden olur. Bu ise uyanıklığı, zihinsel konsantrasyon ve performansı artırır, yorgunluğu azaltır. Ancak, kafein yüksek miktarda alındığında uykusuzluğa, sinirliliğe ve düzensiz kalp atışlarına neden olabilir.

Çayda Ne Kadar Kafein Bulunur?

Çay çeşitlerine göre beyaz çay da daha az kafein vardır. Bir fincan siyah çay da 40 mg kafein bulunurken, yeşil çay da bu oran 20 mg, beyaz çay da ise 15 mg’dır.

Theanin Maddesi ve Kafeye

Çay da kafeinin yanı sıra theanin adı verilen bir aminoasit bulunur. Sakinleştirici bir etkiye sahip olan, kafenin tersine aktivite gösterir ve kafeinin canlılık verici etkisini dengeler. Yapılan araştırmalarda theanin maddesinin aynı zamanda belleği koruduğu ve dopamin düzeyini artırdığını göstermektedir.

www.acikve.net
www.instagram.com/acikvnet
www.twitter.com/acikve_net
www.facebokk.com/acikvenetinternet


Bir cevap yazın