BEBEKLER EK GIDAYA GEÇTİĞİNDE NELERİ YEMELİ,NELERİ YEMEMELİ?

İlk 6 ay ne de cabuk geçti değil mi?Miniğiniz büyüyor ve anne sütü dışında besinlerle tanışma zamanı!İlk tanışacağı besinler neler olmalı,nelerle 1 yaşından önce tanışmamalı?

Doğumdan sonraki ilk 1 yıl “bebeklik dönemi”olarak tanımladığımız dönem,büyümenin yaşamın diğer dönemlerine göre en hızlı olduğu zamandır.Yeni doğan bir bebeğin altıncı ayın sonunda doğum ağırlığının iki katına,birinci yılın sonunda ise üç katına çıkmasını bekleriz.Bu sebeple ilk altı ay sadece anne sütünü,altıncı aydan sonra bebeğin artan enerji ve besin öğelerini karşılamak için doğru ek besine geçişi öneriyorum.Ek besin veya tamamlayıcı beslenme gibi farkli terimler kullanılan bu süreçte çocuğun büyüme durumuna göre uygun besinler seçmeye dikkat edin.Şunu unutmayın ki;ek besine başlasanız dahi eğer emzirme devam ediyorsa iki yaşına kadar anne sütü vermeyi sürdürün.

 

 

EK BESİN İÇİN İDEAL DÖNEM 6.AY

Bebeği altıncı aydan sonra sadece anne sütü ile devam etmek,çocugun artan enerji,demir,çinko,A vitamini gereksinimi karşılamakta yetersiz kalır.Bu sebeple anne sütü kesilmeden,anne sütünü ilave olarak evde doğal besinlerle planlanmış,besleyici,güvenli,temiz şekilde hazırlanan ek tüketilmesini sağlamak önemlidir.Unutulmamasi gereken bir not eklemek isterim,ek besinler kesinlikle anne sütünün yerine geçemez.Ek besine geçiş dönemi anne sütünün sürdürülebilirliğiyle sağlanır.Ek besine altıncı ayına gelmiş,sindirim ve boşaltım sistemleri gelişmiş,nörolojik gelişimini tamamlamış her çocuk başlamalıdır.Bu süreçte bebeğin değişik tat,lezzet ve kıvamdaki besinlere geçişi sağlanırken, aynı zamanda yeme işleviyle ilgili yetenekleri de gelişir.Böylelikle bebek anne sütü ile beslenmeye devam ederken, zaman içinde kendisi için özel hazırlanmış püre kıvamındaki besinlere alışır ve bu dönemin sonunda aile yemeklerine geçiş sağlanmış olur.

 

 

NASIL BAŞLIYORUZ?

Yiyecekleri enerji ve besin öğesi açısından zengin, alerjik etki yaratmayacak,mevsime uygun olarak seçmenizin önemini vurgulamak isterim.Ayrıca mümkünse organik veya güvenli tarım ürünlerini tercih edin ve hazırlaması kolay,günlük hazırladığınız besinleri vermeye dikkat edin.Ek besinlere bir tatlı kaşığı ile başlayıp,bebek yedikçe miktar ve çeşidini arttırın.Bunun miktarına ve süresine anne bebeğinin tepkilerine göre karar verebilir.Bu süreçte anne sütü kesinlikle kesilmemeli, bebek her istediğinde annenin süt rezervleri boşalana kadar emzirme devam etmelidir.Bebek anne sütü alıyorsa hazırlanan besinler günde üç,almıyorsa günde altı kez verilebilir.Ek besin bebeğe verilirken benim sizlere önerim kaşık ya da bardakta beslenme yöntemi kullanmanız,biberon kullanmamanız.

6.AYDAN İTİBAREN VERİLMESİ GEREKEN EN UYGUN EK BESİNLER

Anne sütünün destekleyicisi olarak altıncı aydan itibaren ilk besin olarak verebilirsiniz.İlk besinin yoğurt olması bağırsak florasının düzenlenmesi açısından önemlidir.

 

 

MEYVE SULARI-PÜRELERİ:İyi bir C vitamini kaynağı olan meyveleri, bebeklere altıncı aydan sonra meyve suyu veya püresi olarak verebilirsiniz.Meyve suları-püreleri, taze meyvelerden hazırlanmalıdır.İlk meyve suyu veya püresinin elma ve şeftali olmasını öneririm.Bebekte gaz şikayetlerine veya alerjen etkiye neden olabilecrği için turunçgilleri sekizinci-dokuzuncu aydan sonra vermelisiniz.Pürelere kesinlikle şeker eklememelisiniz.

SEBZE SULARI-PÜRELERİ:Çok sayıda vitamin,mineral,antioksidan ve posa içeren sebzeler, altıncı aydan sonra sebze suyu ve püresi şeklinde bebeklere verilebilir.Benim sizlere önerim,vitamin ve mineral kaybını önlemek adına sebze suları-püreleri taze olarak hazırlayın ve bekletilmeden bebeğe verin.

YUMURTA:Kaliteli protein ve demir nedeniyle besin değeri yüksek olan yumurta,bebek beslenmesi için önemli ve ucuz bir besindir.Altıncı aydan itibaren yumurta sarısı az miktarda (yaklasık olarak 1/4) başlanmalı ve miktar biraz arttırılarak yedinci ayın başında tam yumurta sarısına geçilmelidir.Alerjen etki gösterebileceği için 9-12.aylarda yumurtanın beyazını vermek daha güvenlidir.

PEKMEZ:Demir ve kalsiyumdan zengin olan pekmezin 20 gramında(1 yemek kaşığı) 2 miligram demir ve 80 miligram kalsiyum bulunmaktadır.Pekmez, bu bebek beslenmesinde altıncı aydan sonra tatlandırıcı olarak kullanılabilir.

ETLER:Etin lifli yapısı,bebeklerin eti tüketmesini güçleştirir.Bu nedenle et,sebze püreleri,çorbalar vb ek besinlerin içinde,kıyma şeklinde kullanılabilir.Tavuk etinin daha çok demirden zengin olan but kısımlarını tercih etmenizi öneririm.Balığın ise ek besin olarak altıncı aydan sonra haşlanmış veya fırında iyice pişirilip ayıklanarak çorba veya sebze pürelerinin içinde haftada bir kez verilmesini öneririm.

SU:İlk altı ay sadece anne sütu alan çocukların su gereksinimlerini bileşimin yüzde 87 si su olan anne sütü karşılar.ek besine başlandığında ise bebeğin ilave sıvıya ihtiyacı olur.
Bu nedenle önerim;6-12 aylık dönemde bebeklere 1-2 su bardağı temiz su vermeniz.

PEYNİR:Pastörize sütten yapılmış ve tuzsuz olması koşuluyla,altıncı aydan itibaren küçük miktarda verilebilir.

TAHIL ÇORBALARI-TAHILLAR:Tarhana çorbası,yayla çorbası ve pirinç,bulgur eklenmiş sebze çorbaları bebeğe altıncı aydan itibaren verilebilir.Bu çorbalara alışan bebeğe 7. ve 8.aylarda mercimekli-kıymalı farklı karışımlar şeklinde zenginleştirilmiş çorbaları daha koyu kıvamda vermenizi öneririm.Bebek ev yemeklerine ve taneli besinlere alıştığında ise az miktarda pilav ve makarna olarak verilebilir.

 

 

KURUBAKLAGİLLER:Bebeklere 7-8 aylardan sonra mercimek çorbası başlayabilirsiniz.9-12.aylardan sonra nohut,fasulye gibi baklagilleri,ilk başlandığınızda haşlayıp kabuğunu ayırdıktan sonra sebze pürelerine ezilmiş halde ekleyebilirsiniz.Bebek yemeyi kabul ettikten sonra doğal şekliyle verilebilir.

BİR YAŞINA KADAR YEMEMESİ GEREKENLER

BAL:Clostridium botulinum sporlarını içermesi nedeniyle botulizm riski taşır.Bebeklik döneminde mide asidi düzeyi düşük olduğundan Clostridium botulinum sporlarını öldüremez.Bu nedenle bir yaşından küçük çocuklara bal önerilmemektedir.Ancak bir yaşından sonra bal çocuğun bağışıklık sistemi ve enerji vermesi açısından her gün verilmesi gereken doğal tat vericidir.

ŞEKER:Enerji kaynağı olması ve bebeğin tatlı tadını öğrenmemesi açısından bebek beslenmesinde şekeri önermiyorum.Hatta şeker tadına bebekler,çocuklar alışmasın,yaşam boyu da endüstriyel şeker ile tanıştırmayın derim.

İNEK SÜTÜ:Büyümekte olan çocuklar için önemli bir besin kaynağı olan inek sütünde,protein-kazein ve sodyum içeriği ve biyoyararlılığı ise düşüktür.Bu sebeple önerim,inek sütünü bir yaşına kadar olan süreçte değil bir yaşından sonra vermeniz.

EK BESİNLERE 6.AYDAN ÖNCE BAŞLAMANIN SAKINCALARI

6.aydan önce ek besinlere başlanmasının bebeğin büyüme ve gelişmesine etkisi yoktur.Aksine anne sütünün verimini ve hastalıklara karşı koruyucu etkisini azaltır.Bebeklerde ilk aylarda dilin dışarı itme refleksi güçlüdür.Bebeğin çiğneme becerisi 5-6.aylarda gelişir.Bu nedenle katı besinler boğulmalara neden olabilir.Zatürre,ishal vb.hastalıklarda artışa neden olur.Ek besinler için bebekteki böbrek fonksiyonları ve sindirim sistemindeki enzimler yeterince gelişmemiştir.Buda bebekteki alerjik hastalıkların artmasına neden olur.Bebeklerde bu dönemde baş kontrolü de gelişmemiştir ve ek besine karşı isteksizlerdir.6.aydan sonra ek besinlere başlanırsa,bebeğin artan gereksinimleri karşılanmaz ve bebeğin büyüme ve gelişmesi yavaşlar.Besin öğelerinin yetersiz alınması malnütrisyon,anemi gibi hastalıkların görülme riskini arttırır.

 

 

ANNELERE ÖZEL ÖNERİLER
Emzirme devam ederken,6.ayda küçük miktarlarda ek besinlere başlayın ve büyüdükçe besin miktarlarını arttırın.Emzirilen ve gelişimini normal olan bebeklere 6.aydan önce ek besin başlamayın.

•Ek beslenme de öğün sayısı ve miktarları bebeğin yaşına ve anne sütünden yararlanma miktarına göre ayarlanmalıdır.
•Besinleri,bebeğin sindirim sistemine özelliklerine uygun olarak hazırlayın.
•Bir seferde, birden fazla tamamlayıcı beslenmeye başlamamalısınız.Yeni besini bebek açken vermeyi denemelisiniz.Eğer bebek yeni denenen besinin lezzetini beğenmediyse ya da ishal,kusma oluştuysa,kısa bir süre bekleyiniz ve ardından tekrar deneyiniz.
•Ailelerinde alerji öyküsü olan çocukların yumurta,balık,domates,çilek gibi besinlere alerjisi olma ihtimali vardır.Önerim bu besinlere aile alerji öyküsüne göre vermeniz ve gluten içeren tahıllı besinleri 6.aydan önce vermemeniz.
•Anne sütü ile beslenen bir bebeğin,ek besinlerden alması gereken günlük sayısı,6-8.aylarda 2-3 kez,9-11 aylarda 3-4 kez,12-24.aylarda ise 3-4 kez olmasını öneririm.Öğünde alınan besinlerin enerji yoğunluğu düşükse veya bebek emzirilmiyorsa öğün sıklığını arttırabilirsiniz.

 

 

Www.instagram.com/acikvnet

Www.twitter.com/acikve_net

 


Bir cevap yazın