Anadolu'ya Özgü Sosyoekonomik Sistem: Ahilik

Ahilik Nedir? 

"Her seherde besmeleyle açılır dükkânımız, Hazret-i Selman-ı Pak'tır pîrîmîz üstadımız"

Bu sözleri temel alan ahilik esasen bir esnaf örgütlenmesidir. Ancak bu örgütlenme alın teri, dürüstlük ve çalışkanlık gibi ahlaki değerler etrafında toplanır. Amaç, zengin fakir ayrımı yapmadan kimsenin kimseye muhtaç olmadığı herkesin ekmeğini kazanacağı bir mesleği olmasını sağlamaktır.

Ahiliğin kurucusu kimdir?

Ahilik 13'üncü yüzyılda Ahi Evran Veli tarafından kuruldu.

Bu teşkilatlanma Anadolu'nun Türkleşmesine büyük katkı sağladığı gibi Osmanlı Devleti'nin kurulmasında da öncülük etti. Ahilik kültürel, dini, ekonomik ve siyasi boyutları olan bir sistemdi.

16.yy'dan sonra ise tamamen bir esnaf teşkilatlanmasına dönüşüyor. Ancak temel olarak aynı ahlaki anlayış üzerinden yani insan ayrımı yapmadan hizmet ve iyilik etmeyi düstur ediniyor.

Bu sistemleşmiş gelenek içerisinde bireyler yamak, çırak, kalfa, usta eğitimlerinden geçiyor ve tekke ve zaviyelerde hem ahlaki hem de görgü açısından türlü zanaat ve sanatta eğitiliyordu.

Ahiler, Selçuklu ve Osmanlı iktisadi hayatının temelini oluşturuyordu. Ahiler tarafından kurulan vakıflarda ise fakir ve kimsesizler korunuyor, savaşa gidenlerin geride bıraktıkları ailelerine bakıyor, zarar edenlere yardım ediyorlardı. Yani toplumsal bir geleneğe dönüşmüş olan Ahiliğin amacı bireyin değil toplumun topyekûn kalkınmasını sağlamaktı.

Ancak 19'uncu yüzyılda yabancılar iç ticarette etkinliğini arttırması ve Baltalimanı Anlaşması ile etkinliğini yitirmiş olan Ahilik günümüzde ise sadece ahlaki öğretileri Anadolu topraklarında sürdürülmeye çalışılıyor.


www.acikve.net
www.instagram.com/acikvnet
www.twitter.com/acikve_net
www.facebokk.com/acikvenetinternet

Bir cevap yazın