Acı Biber Neden Acı ve İnsanlar Neden Acı Biber Yemeyi Sever?

Acı yiyecekler kimi tarafından çok sevilir kimileri tarafından ise kokusu dahi katlanılamazdır. Peki, İnsanlar neden acı biber yemeyi sever? Acıdan kaçınmak bir şekilde izah edilebilir olsa bile insanların acı biber sevmelerinin nedeni ise tam bir bilimsel muamma. Dünyada acı biber yemeyi seven tek memeli canlı insanlardır.

Ama yine de insanların acı biber yemeyi neden sevdiklerine dair akla yatkın bir iki teori var; acı biberin iyileştirici etkisi olması bunlardan ilki. Diğer teori ise acı biberin yendikten sonra beynimizde bize kendimizi iyi hissettiren hormonların salgılanması. Bu hormonlar heyecan ve mutluluk duygusu yaratıyor. Bu teorilerden ikincisi insan doğasına daha uygun görünüyor. Çünkü biliyoruz ki pek çok saçma şeyi bizi mutlu hissettiren hormonları salgılattığı için yapıyoruz. Bungee jumping yapmak ya da paraşütle üç bin metreden atlamak gibi...

Peki, acı biber neden acıdır? Biberin acı olmasının nedeni, içerdiği kapsaisin adındaki bir bileşik. Kapsaisin vücudunuzdaki ısı algılayıcı sinir uçlarını uyarır ki insanların dilinde ve derisinde bunlardan bolca bulunur. Yani biberi derimize temas ettirirsek, derimizde de yanma hissi oluşur.

Acı biber yediğimizde kapsaisin bileşiği ısı algılayıcılarımıza ulaşır. Algılayıcılar da beynimize gerçekten yandığımızı düşünmemize yol açan sinyaller gönderir. Vücudumuzun savunma ve kendini onarma mekanizması da yanıkla mücadele etmek için harekete geçer. Kızarmamız, salya sümük olmamız, gözyaşları salgılamamız işte tam da bu yüzdendir. Kapsaisin bileşiği çözünüp yok olana kadar acıyı hissetmeye devam ederiz. Peki, acı biberdeki kapsaisin zararlı mıdır? Aslında kapsaisin tamamen zararsızdır. Sadece sinir uçlarımızı kandırıp gerçekten yandığımıza inandırır.

Biber bitkisinin kapsaisin üretmesinin nedeni? Yani biber bitkisi neden acı hissi veren bileşen salgılıyor? Bu tamamen savunma amaçlı aslında. Biber bitkisi tohumlarının memeli hayvanlar tarafından yenmesini önlemek için kapsaisin salgılar. Mesela bu acının kuşlar üzerinde hiçbir etkisi yok, çünkü kuşlarda bizimkine benzeyen ısı algılayıcılar bulunmuyor. Bir papağana dünyanın en acı biberini verin, acıyı hissetmeden onu mideye indirecektir.

Dünyanın en acı biberi nedir?

Peki bu acı biberler bitkiler tohumlarını memelilerden saklıyorlar da kuşlardan neden saklamıyorlar?

Doğada hemen hemen bütün bitkiler varlıklarını devam ettirebilmek için tohumlarını mümkün olduğunca uzağa yaymaya ve çoğaltmaya programlıdır. Biberin de tohumlarını yayabilmesi için hayvanların kendisini yemesine ihtiyacı olduğunu unutmamak gerek. Biberi yiyen hayvanlar tohumlarını midelerinde uzaklara taşıyıp dışkılarıyla çevreye yayabilir. Ancak araştırmalar gösteriyor ki memeli hayvanların sindirim sistemleri biber tohumlarına zarar veriyor. Bu nedenle onların yaydığı tohumlardan yeni bitkiler fılizlenemiyor.

Ayrıca kapsaisin, biber bitkisini zararlı böceklere karşı da koruyor, çünkü böcekler acı biberlerden uzak duruyor. Biber bitkisi her ne kadar kendisini ve türünü korumak için böyle bir savunma gerçekleştirmiş olsa da biz insanları anlamak oldukça güç. Tüm bunlara rağmen biber sofralarımız, yemeklerimizi şenlendiriyor ve hatta kimilerine göre daha lezzetli geliyor.


1 Yorum

  1. Gercekten de insanlar acı biberi can yakacagini bile bile yemeyi tercih ediyorlar ve buna anlam veremiyorum. Icerigindeki kapsaisin maddesinin yararlari da var elbette ama yine de tercih etmemeye çalışyorum.

Bir cevap yazın