CEMİL MERİÇ

 

Cemil Meriç Hatay’ın Reyhanlı ilçesinde dünyaya geldi.Babası Kuranı Kerim’in iç sayfasına yazdığı notda tarih 12 Aralık 1916’dır.Henüz çocuk yaşındayken farklı kişiliğiyle dikkat çekmiştir. Bu yüzden yalnız bir çocukluk geçirmiştir. Henüz 4 yaşındayken okuma yazmayı sökerek kitaplarla tanışmıştır.

Hatay’ın Fransız mandasındaki döneminde eğitimi Fransız etkilerini taşır. Cemil Meriç bu sayede Fransızcayı iyi bilir. Fransız düşünce dünyasını yakından tanır. Ancak onun ilk yazısı Fransa’yı eleştiri olacaktır. Geç Kalmış Bir Muharebe isimli yazısı yerel bir gazetede yayınlanır. Ardından Hatay’lı Türk’lerin Fransız mandasına direnişlerini savunan bir yazı yazar.Bu yazılar Fransız istihbaratının gözünden kaçmaz. Fransız karşıtlığı sebebiyle lise diplomasından mahrum kalır.Bir müddet İstanbul’da yaşar, tekrar memleketine döndüğünde tercüme odasında işe girer. Düşüncesine gösterilen tepkiler sebebiyle işine son verilir.Daha sonra dahi Müdürlüğü’ne atanır, fakat olumsuzluklar hayatında devam etmektedir. 22 gün sonra işinden çıkarılır. Fikir dünyasına gösterilen tepkiler ileriki yıllarda da devam eder. Yargılanır, hapsedilir. Bu arada gözlerindeki rahatsızlık daha da ilerlemiştir.

1942 yılında Fevziye hanımla evlenir. Önce öğretmenlik, sonra çevirmenlik yapar. 1945 yılında oğlu Mahmut Ali dünyaya gelir. Bir yıl sonra da kızı dünyaya gelecektir. Bu arada gözlerindeki bozukluk iyice artar. Işık yavaş yavaş ufukların ardına çekilir. 38 yaşındayken gözlerindeki rahatsızlığın artması sebebiyle Cemil Meriç kör olur. Yurtdışında başarısız bir ameliyat geçirir netice hüsran.
Ömrünün sonlarına doğru Cemil Meriç’in günleri hastane sıralarında ve doktor muayenelerinde geçer. Birkaç ameliyat geçirir, fakat sonuç değişmez. Doktorlar bugünkü imkânlarla gözlerinin tekrar görmesinin mümkün olmadığını söylerler. Sonradan çeşitli hastalıklar geçirir ve 13 Haziran 1987’de hayata gözlerini yumar.

ESERLERİ:

Kırk Ambar 1-2

Bir çeşit ansiklopedi olarak nitelenen Kırk Ambar’ın birinci cildi Rumuz-ul edep bir edebiyat tarihi, ikinci cildi Lehcet -ul Hakayik ise bir düşünce tarihi niteliği taşımaktadır. Cemil Meriç’in Bir Facianın Hikayesi isimli eseri de Kırk Ambar’ın yeni baskısında dahil edilmiştir.

IŞIK DOĞUDAN GELİR

Cemil Meriç’in bu kitabı,bir İslâm Ansiklopedisi için kaleme aldığı maddelerin bir kısmından oluşur. Kitapta medeniyet, din, düşünce ,akıl kavramlarının peşinde kutsal kitaplardan ansiklopedilere kadar geniş bir alandaki konular ele alınır.

MAĞARADAKİLER

Cemil Meriç’in bu eseri entellektüel kavramı üzerinde durur .Entellektüel kimdir, kime entellektüel denir, bunun kıstasları nedir? Yazar bu sorularının cevaplarını bu kitap ile arar.

JURNALLER

Jurnaller Cemil Meriç’in biyografik eserleridir. Jurnal 1 ve Jurnal 2 adlarıyla 2 cilt halinde yayınlanmıştır. Jurnaller onun deyimi ile yazarın kendisi ile diyaloğu dur.

BİR DÜNYANIN EŞİĞİNDE

Cemil Meriç, Avrupa medeniyetinin olumlu yönlerini Hint medeniyetinin bir devamı olarak görür. Bu bakımdan Hint, Batı’yı daha iyi anlamak için incelenmesi gereken bir medeniyettir. Meriç bu vesileyle Doğu medeniyetlerine karşı olan önyargıları yıkmayı amaçlamıştır.

BU ÜLKE

Bu ülke Meriç’in doğudan batıya soldan sağa çeşitli fikir kültür ve edebiyat meselelerine dair Aforizma larından oluşur Meriç bu kitabı için şöyle der:” Bana öyle geliyor ki, hayat denen mülakata bu kitabı yazmak için geldim.

SOSYOLOJİ NOTLARI

Sosyoloji notları, Cemil Meriç’in 1965’ten 1969’a kadar İstanbul Üniversitesi Sosyoloji Bölümündeki derslerinden ve daha sonraki yıllarda ki bazı sohbet ve konferanslarında ortaya çıkan notlardan oluşur.

UMRANDAN UYGARLIĞA

Cemil Meriç’in medeniyet kavramı üzerinde durduğu eseridir. Yazar bu eserde Batı medeniyetinin temellerini sorgular. Buradan yola çıkarak Türk aydınlarındaki Batı hayranlığı ve batılılaşma çabalarını irdeler.

CEMİL MERİÇ’TEN AFORİZMALAR

AYDIN

Gerçek entellektüel önce ülkesinin haklarını, düşman bir dünyaya haykırmakla görevlidir.

DİN

İnancı ve ibadeti düzenlemeye kalkışan her kanun, hürriyet’e tecavüz etmiş olur.

AHLAK

Kuvvetlinin ahlaka ihtiyacı yoktur .Ahlak kuvvetinin iradesidir.

AŞK

Aşkın tek yaratıcısı hayaldir.

FEMİNİZM

Feminizm, eskiden hayatını evinde kazanan kadınlara pazarlarda iş bulma davasıdır.

HÜKÜMET VE DEVLET

Çobanlık, bir yönetici ilmidir.

DİL

Yabancı dil bilen herkes haindir, yabancı dil bilmeyen herkes cahildir.

DOĞU VE BATI

İdeolojiler şuurumuza giydirilen deli gömlekleridir.

EDEBİYAT

Genç düşünce, dergilerde Kanat çırpar.

ZAFER

Zafer, arkasından bıçaklanan masum düşmanların cesetleri üzerine atılan yapma çiçeklerden bir çelenk.

ZULÜM

Zulüm bir korkunun ifadesidir. Korkan zalimdir.

GÖRMEK

Görmek yaşamaktır, vuslattır görmek. Her bakış dış dünyaya atılan bir kementtir, bir kucaklayıştır, bir bu sedir her bakış.

SOL

Sol papağandır. Öğretilenleri tekrar eder. Topaldır, koltuk değnekleri ile yürür. Hareket etmek için mutlaka bir batılıya ihtiyacı muhtaçtır. Sembollere sloganlara mahpustur reçete ister.

TELEVİZYON

Televizyon, şuurdaki son parıltıları da yok eden bir cehennem makinasıdır.

KÜLTÜR

Emperyalistler tuzağa düşürmek istedikleri ülkeleri kültürleriyle fethetmez. Kültürsüzlestirerek, kültürsüzlüklerine inandırarak yok eder.

MİLLET

Büyük milletler, kişiliklerinden vazgeçip alfabenin işaretlerine sığınınca sloganlara teslim oldular.

“Ağaç kökü ile yaşar, insan da öyle… Biz maziden koptuk, istikbale bağlanamadık. Türkiye bütün kütüphaneleri yakılan, bütün mazisi imha edilen, 600 yıl cerrahi bir ameliyatla ictimai uzviyetinden koparılıp atılan bedbaht bir ülke…Oysa milletin ana vasfı devamlılık… Türk milleti… Hangi millet ?Bu millet 10 senede bir değişen hafızasız nesiller amalgamı…”

“Türkiye ruhunu kaybetti. Toprak mı en değersiz şeyimiz dir belki de. Belkide de en değersiz şeyimizi kaybedince her şeyimizi kaybettiğimizide anladık…
Ruhumuzu”

“Ne batıyı tanıyoruz ne Doğuyu.En az tanıdığımız ise kendimiz. Müslümanlığından, Doğululuğundan, Türklüğünden utanan, tarihinden utanan, dilinden utanan, şuursuz bir yığın haline geldik. Bütün Kuran’ları yaksak, bütün camileri yıksak, yine de Batılının gözünde batının gözünde Haçlı seferlerinin yalın kılıç tekbir getiren askerleriyiz”

 

 

Www.instagram.com/acikvnet

Www.twitter.com/acikve_net


Bir cevap yazın